İklim Nötrlüğü için İleri Düzey Sistem İnovasyonu: Portföy Oluşturma ve Dağıtık Yönetişim

Bağlam: Kazakistan'ın en büyük şehri olan Almatı, öncelikle hızlı kentleşme, eskimiş endüstriyel uygulamalar ve fosil yakıtlara olan yüksek bağımlılık nedeniyle ciddi hava kirliliği sorunlarıyla boğuşmaktadır. Bu kirlilik, halk sağlığı açısından önemli riskler oluşturmakta ve şehrin sürdürülebilir kalkınma hedeflerini engellemektedir.

Yaklaşım: Bu sorunu çözmek için Almatı, BM Kalkınma Programı (UNDP) ve ilgili paydaşlarla işbirliği yaparak hava kalitesini iyileştirmeyi amaçlayan bir dizi önlemin yer aldığı bir portföy hazırladı. Bu portföy yaklaşımı, kirliliğe yol açan karmaşık ve birbiriyle bağlantılı faktörlerin üstesinden gelinmesinde hayati öneme sahipti.

Temel Unsurlar:

• Sistemsel Zorluk: Almatı'da benimsenen portföy yaklaşımı, hava kirliliğini yalnızca bir çevre sorunu olarak değil, aynı zamanda bir ekonomik ve halk sağlığı sorunu olarak da kabul etti.
• Stratejik Yeniden Çerçeveleme: Sorun, daha geniş kapsamlı sosyo-ekonomik etkileri de içerecek şekilde stratejik olarak yeniden tanımlandı; bu sayede şehir, sadece belirtileri değil, sorunun kök nedenlerini ele alan çözümler tasarlayabildi.
• Çeşitli Müdahaleler: Portföy, bisiklet altyapısının geliştirilmesi, doğaya dayalı çözümlerin uygulanması ve yeşil ekonomi teşviklerinin sağlanması gibi çeşitli müdahaleleri içeriyordu. Bu eylemler, sinerji yaratmak ve toplu etkilerini en üst düzeye çıkarmak amacıyla koordine edildi.

Sonuç: Bu kapsamlı yaklaşım, Almatı'nın tek bir büyük müdahaleye bağımlı kalma riskini azaltmasını sağladı. Stratejilerini çeşitlendirerek ve sistemik değişime odaklanarak, şehir hava kalitesini daha iyi yönetebildi ve daha geniş kapsamlı sürdürülebilirlik hedeflerine katkıda bulunabildi.

Bağlam: Sürdürülebilirlik ve inovasyona verdiği önemle tanınan Lund şehri, iddialı iklim dönüşümü hedeflerini destekleyebilecek bir inovasyon ekosistemi oluşturmayı amaçladı. Şehir, kentsel dönüşümlerin karmaşıklığını yönetebilecek ve sürekli öğrenme ile uyum sürecini teşvik edebilecek bir yönetişim modeli oluşturmayı hedefledi.

Yaklaşım: Lund, Kamu Sektörü İnovasyon Gözlemevi (OPSI) ile işbirliği yaparak Lund İnovasyon Ekosistemi Portföy Takibi (LIEPT) adlı bir yönetişim modeli geliştirdi. Bu model, şehrin kentsel ekosistemindeki çeşitli müdahaleleri gözlemlemek, haritalandırmak ve izlemek üzere tasarlandı.

Temel Unsurlar:

• Desen Portföyü: LIEPT modeli, şehrin iklim dönüşümünü teşvik etmeyi amaçlayan, etkinliği kanıtlanmış ve uygulanabilir finansal müdahaleler ile iş modellerinden oluşan bir "örnek portföy" oluşturmasına yardımcı oldu.
• Bağlamsal Öğrenme: Yönetim modeli, her bir müdahalenin "temelde benzersiz" niteliğini kabul ederek, iklim eylemlerinin başarısını etkileyen yerel ve bağlamsal koşullara odaklandı.
• Dağıtık Yönetişim: Lund'un yaklaşımı, kaynakların ve eylemlerin koordinasyonunun kamu kurumları, özel sektör aktörleri ve sivil toplum dahil olmak üzere çok sayıda paydaş arasında paylaşıldığı bir dağıtık yönetişim modelini içeriyordu.

Sonuç: LIEPT modeli, Lund şehrinin kentsel ekosisteminin karmaşıklığını daha iyi anlamasını ve yönetmesini sağladı. Dağıtık yönetişimi teşvik ederek ve çeşitli veri kaynaklarından yararlanarak, şehir etkili iklim önlemleri alma ve ortaya çıkan zorluklara uyum sağlama kapasitesini artırabildi.